8/12/2007 � Kategori: YAZILARIM

tarihi devirler

TAR�H� DEV�RLER

TAR�H ÖNCES� DÖNEM

KABA TA� DEVR�

YONTMA TA� DEVR�

C�LALI TA� DEVR�

MADEN DEVR�

▲

YAZININ BULUNU�U

▼

TAR�H� DEV�RLER

�LKÇA�

ORTAÇA�

YEN�ÇA�

YAKINÇA�

TAR�H ÖNCES� DEV�RLER ve TAR�H DEV�RLER�

�nsan topluluklar�n�n o dönemde kulland�� ve günümüze kadar gelebilen kal�nt�lardan yola ç�k�larak iki bölüme ayr�l�r.

TA� DEVR�

KABA TA� DEVR�
�nsanl��n en ilkel ve en uzun dönemidir. Bu dönemde henüz araç ve gereç yap�m� ba�lamam��t�r. �nsanlar kendilerini korumak için do�adaki sivri ta�lar� oldu�u gibi kullanm��t�r.

YONTMA TA� DEVR�
Bu dönemde insanlar ta�lar� yontarak ilk defa araç ve gereç yapm��lard�r. Bu aletler savunma ve avlanma amac�yla yap�lm��t�r. �nsan do�an�n asala�� durumundad�r. Tüketici, avc� ve toplay�c�d�r. Ekonomik etkinliklerden ötürü göçebe bir ya�am sürmü�lerdir Ma�ara duvarlar�na hayvan resimleri yapm��lard�r. Dönemin sonlar�na do�ru ate� denetim alt�na al�nm��t�r. (Ate� önce insanlar� so�uktan ve y�rt�c� hayvanlardan korumu�, daha sonraki dönemlerde ise insanl��n geli�imine önemli katk�larda bulunmu�tur. Toprak kaplar�n yap�m�nda madenlerin i�lenmesinde oldu�u gibi) Yontma Ta� Devrinin sonlar�na do�ru buzullar çözülmü�, iklim yumu�am��t�r.

C�LALI TA� DEVR�
Bu dönemde alet yap�m� geli�mi� sert ve düzgün aletler yap�lm��t�r. Ta��n yan� s�ra ilk defa topraktan da araç gereçler yap�lm��t�r. (Toprak kaplar yap�lm��, seramik sanat� ilerlemi�tir.) �nsanl�k için güzel bir dönemin ba�lang�c�d�r. �nsan do�an�n asala�� olmaktan kurtulmu� ilk defa üretim faaliyetlerini ba�latm��t�r. �lk defa tar�m ba�lam��, hayat tarz� de�i�erek yerle�ik ya�ama geçilmi�tir. Bunun sonucunda ilk köyler kurulmu�, hayvanlar evcille�tirilmi�tir. Menhir ve Dolmen ad� verilen an�tlar dikilmi�tir. Bitki liflerinden elbiseler dikilmi�tir.

MADEN DEVR�

BAKIR DEVR�
��lemesi kolay oldu�u için ilk kullan�lan madenler bak�r, alt�n ve gümü�tür. Ancak do�ada fazla bulundu�u için bak�rdan daha fazla araç ve gereç yap�lm�� ve döneme damgas�n� vurmu�tur.

TUNÇ DEVR�
Bak�r ve kalay�n kar��m�ndan tunç elde edilmi� ve böylece daha sert dayan�kl� araç gereçler yap�lm��t�r. Bu dönemde karasaban bulunmu� ve tar�mda geli�im sa�lanm��t�r. Tüketim fazlas� üretim elde edilmi� bu da ticaretin geli�mesini sa�lam��t�r. �lk �ehir ve devlet yap�lar� kurulmu�tur.

DEM�R DEVR�
Demirin yüksek �s�da i�lenebilmeye ba�lanmas� ile sanayide önemli geli�meler sa�lanm��t�r. Ticaret h�zlanm�� ve dönemin sonlar�na do�ru yaz� icat edilmi�tir.

TAR�H DEV�RLER�

Tarih, yaz�n�n icad� ile ba�layan zaman dilimi içerisinde devirlere ayr�l�rken, insanl�k tarihini etkileyen büyük ve önemli olay ve bulu�lara göre dört bölüme ayr�l�r.

�LK ÇA�
Eskiça� olarak da isimlendirilen bu dönem M.Ö 3500 de yaz�n�n icad�yla ba�lay�p, M.S. 375'de Kavimler Göçü'nün ba�lamas� veya M.S 476'da Bat� Roma �mparatorlu�u'nun y�k�lmas�yla sona eren dönemdir. �lkça�'�n siyasi yap�s�na site ad� verilen �ehir devletleri hakimdir. �ehir devletlerinin yan�s�ra, ilk merkezi imparatorluklar�n kurulmas� da bu dönemdedir. Orta Asya göçebe toplumlar� hariç, di�er ilkça� toplumlar�nda s�n�f ayr�l�klar� görülmü�tür. Çok tanr�l� dinler yayg�nd�r. Dönemin sonlar�na do�ru, Musevilik ve Hristiyanl�k gibi tek tanr�l� semavi dinlerde do�mu�tur. �yon ve Yunan �ehir devletlerinde ilkel demokrasi uygulamalar� görülmü�tür. Yine bu �ehir devletlerinde serbest dü�ünce ortam� mevcut olup, pozitif bilimlerde önemli geli�meler kaydedilmi�tir. Birçok bilimin temeli de bu dönemde at�lm��t�r. Sömürgecili�in ilk örnekleri olarak kabul edilen, koloni faaliyetleri de ilkça�da ba�lam��t�r.

ORTA ÇA�
Bat� Roma �mparatorlu�unun y�k�l��ndan (476), �stanbul’un Türkler taraf�ndan fethine kadar (1453) sürer.

YEN� ÇA�
�stanbul’un fethinden, 1453 tarihinde ba�lay�p, 1789 tarihli Frans�z �htilaline kadar sürer.

YAKIN ÇA� 1789 Frans�z �htilali'yle ba�lay�p, günümüze kadar geçen dönemdir. Bununla birlikte birçok tarihçinin ortak görü�ü, Yak�nça�'�n da kapand�� yönündedir. Bunun kan�t� da insano�lunun Uzay Ça��, Atom Ça�� veya günümüzde yo�un olarak telaffuz edilen Bilgi Ça��'n� ya�amas�d�r. Yak�nça�'da milliyetçilik fikrinin yayg�nla�mas�yla, çok uluslu merkezi imparatorluklar parçalan�p y�k�lm��lard�r. Mutlak krall�klar yerini me�ruti yönetimlere, daha sonra da cumhuriyet yönetimlerine b�rakm��t�r. �nsan hak ve özgürlükleri kanunlarla güvence alt�na al�nm��, laik devlet ve anayasal devlet anlay��lar� do�mu�tur. Bu dönemin di�er önemli bir olay� ise, Sanayi �nk�lâb� olmu�tur. Sanayi �nk�lâb�’n�n bir sonucu olarak, hammadde ve pazar ihtiyac� artm��, sömürgecilik daha da h�zlanm��t�r.
Gerek milliyetçilik hareketleri, gerekse sömürgecilik faaliyetleri, 20. yüzy�l ba�lar�nda I. Dünya Sava��'n�n ya�anmas�na neden olmu�tur. I. Dünya Sava�� sonunda yap�lan antla�malar�n çok a��r �artlar ta��mas�, yüzy�l�n ortalar�na do�ru II. Dünya Sava��'na da neden olmu�tur